Boru Askı ve Destek Sistemleri

Boru Askı ve Destek Sistemleri

Boru Askı ve Destek Sistemleri
9.1 Yerüstü Borulama
9.1.1 Sprinkler sistemlerinde, genellikle dikişli veya dikişsiz, siyah veya galvanizli çelik boru
kullanılır. Sprinkler sistemi tipine bağlı olarak, ortam koşulları da dikkate alınarak özel
gereksinimlere uygun boru tipi belirlenir. Kuru veya ön etkili tesisatlar için, galvanizli çelik
boru tercih edilmelidir. Çelik boru özellikleri Tablo 9.1.1’de verilmiştir. Çelik borular bağlantı
esnasında diş açma, yiv açma veya makinada başka bir işlemden geçirildiğinde, en az
standartlarda belirtilen et kalınlığına sahip olmalıdır. Bazı uygulamalarda bakır boru da
kullanılabilmektedir. Ancak bakır boru kullanımı düşük ve orta tehlike sınıfı mahallerin ıslak
borulu sistemleri ile sınırlıdır ve yaygın değildir. Bakır boru kullanılan durumlarda, uygun
kaynak teknikleri ve galvanik korozyonla ilgili kurallara uyulması gereklidir. Sprinkler sistemleri
için onaylı olması halinde özel boru tipleri kullanılabilir. (Örn: CPVC).
Tablo 9.1.1 Çelik Boru Özellikleri
Anma Çapı Dış Çap (mm)
Orta Seri Ağır Seri
Et Kalınlığı (mm) Et Kalınlığı (mm)
25 1 33,7 3,2 4,0
32 1 1/4 42,4 3,2 4,0
40 1 1/2 48,3 3,2 4,0
50 2 60,3 3,6 4,5
65 2 1/2 76,1 3,6 4,5
80 3 88,9 4,0 5,0
100 4 114,3 4,5 5,4
125 5 139,7 5 5,4
150 6 165,1 5 5,4
9.1.2 Kuru, alternatif veya ön etkili tesisatlar için, galvanizli çelik kullanılması tercih edilmelidir.
9.1.3 Suyun akış yönündeki kontrol vanalarından sonraki boru tipi; çelik, bakır (Bkz.9.1.4)
veya sistem kullanım yerinde geçerli olan standartlara uygun olan diğer malzemelerden
olmalıdır. Çelik borulara diş açıldığında, yiv açıldığında veya makinada başka bir işlemden
geçirildiğinde, en az TSE EN 10255’e uygun bir et kalınlığına sahip olmalıdır.
9.1.4 Bakır borular, sadece herhangi çelik borunun çıkışındaki Düşük Tehlike ve Orta Tehlike
Grup 1, 2, 3 olan mahallerde ıslak borulu sprinkler sistemlerinde kullanılabilir. Bakır borular,
standartlara uygun mekanik bağlantılarla veya gümüş kaynağıyla birleştirilmelidir. Bakırdan
çeliğe bağlantılar, paslanmaz çelik somunlar kullanılarak flanşlanmalıdır. Boru, montajın
yapıldığı yerde bükülmemelidir. Galvanik korozyondan kaçınmak için tedbirler alınmalıdır.¹
9.1.5 Borular, onarım ve değiştirme için kolayca erişilmesini mümkün olacak şekilde yerleştirilmelidir.
Borular, beton zemin veya tavan içerisine gömülmemelidir. Mümkün olan her yerde
borunun döşenmesi, muayenesi, onarımı ve değiştirilmesini zorlaştıracak örtülü yerlere
yerleştirilmemelidir.
¹ EN12845/Madde 17.1.2
127
9.1.6 Boru sistemi, boruların mekanik hasara maruz kalmayacağı şekilde yerleştirilmelidir. Boruların
düşük veya ara seviyelerde veya diğer benzer yerlere yerleştirildiği durumlarda, mekanik
hasara karşı önlemler alınmalıdır. Su besleme boru sisteminin sprinkler olmayan bir binadan
geçmesinin kaçınılmaz olduğu durumlarda, sistem zemin seviyesinde yerleştirilmeli ve
mekanik hasara karşı korumak için uygun yangın dayanımı için üzeri kapatılmalıdır.¹